แตงชั่ง

ชื่อวิทยาศาสตร์ : Prunus arborea (Blume) Kalkman var. montana Kalkman

วงศ์ : ROSACEAE

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์

             ไม้ต้น ผลัดใบ สูงได้ถึง 22 ม. พบน้อยเป็นไม้พุ่ม บางทีมีพูพอนสั้นที่โคน เปลือกสีเทาอ่อนถึงน้ำตาลเทา ขรุขระเล็กน้อยเนื่องจากมีช่องอากาศกลม เปลือกในสีส้มหรือแดง อาจมีแถบสีขาว มีเส้นใย ใบ กว้าง 3-8 ซม. ยาว 6-20 ซม. รูปรีถึงไข่แคบ หรือรูปใบหอกแกมขอบขนาน ปลายเรียวแหลม โคนทู่ถึงแหลมกลมหรือรูปหัวใจตื้นค่อนข้างเบี้ยว ขอบเรียบ ยอดอ่อนมีขุยสีน้ำตาลแดง มีขนแน่นโดยเฉพาะบนเส้นใบ ใบแก่เนื้อคล้ายหนัง สีเขียวข้มเป็นมันด้านบน เมื่อใบแห้งจะเปราะ มีขนละเอียดสีน้ำตาลบนเส้นกลางใบด้านล่าง มีต่อมที่ปลายแบนหรือเป็นแอ่ง 1 คู่ ใกล้โคนใบ (อยู่บนใบ) และมีต่อมเล็กกว่ากระจายบนผิวใบใกล้ขอบใบ เส้นใบ 7-12 เส้น ก้านใบยาว 0.5-1.5 ซม. มีขน หูใบกว้าง 1-4 มม. ยาว 3-12 มม. (ยาว >3เท่ากว้าง) แยกกัน รูปใบหอกแคบถึงแถบแคบ มียอดเดียว ร่วงเร็ว ดอก ขนาดประมาณ 1 ซม. สีเขียวอ่อนหรือเหลืองครีม กลิ่นหอม ออกเป็นช่อกระจะไม่แตกแขนง ยาวได้ถึง 5 ซม. ที่ง่ามใบหรือใต้ก้านใบ มักมีหลายดอก (2-6) อยู่ด้วยกัน พบน้อยที่โคนเชื่อมกันและเป็นช่อแตกแขนงใหญ่ ก้านช่อดอกสั้น มีขนละเอียด (บนแกนกลางช่อด้วย) ก้านดอกยาว < 4 มม. ขนละเอียด ฐานดอกขนาดประมาณ 3 มม. มีขนด้านนอกและที่โคนด้านใน กลีบเลี้ยง 4-6 กลีบ ขนาดประมาณ 1 มม. ค่อนข้างเท่ากัน กลีบดอก 4-6 กลีบ มักคล้ายกลีบเลี้ยงหรือยาวกว่าเล็กน้อย เกสรเพศผู้มี 20-30 อัน ยาวได้ถึง 8 มม. มีขนที่โคน รังไข่แน่นหรือเกลี้ยง ก้านเกสรเพศเมีย ยาวได้ถึง 6 มม. มีขนที่โคน ผล กว้าง 0.7-1.5 ซม. ยาว 0.6-1 ซม. กลมถึงรูปไข่ตามขวาง หรือเป็น 2 พู อย่างน้อยกว้างเท่ากับยาว แก่สีขาวถึงม่วงอมแดงแล้วเปลี่ยนเป็นดำ ขนละเอียดเมื่ออ่อน มีเนื้อบาง มีกลิ่นไซยาไนด์เมื่อตัดผล เมล็ดเกลี้ยงพบน้อยมีขน

ที่มา : ไม้ป่าภาคใต้ เล่มที่ 3 (Mo-Z) น. 1870 (ไซมอน การ์ดเนอร์, และคณะ 2561)